ATA AÖF Deneme Pro

🤝 Sosyal Hizmete Giriş

Sosyal Hizmete Giriş

IFSW (Uluslararası Sosyal Hizmet Uzmanları Federasyonu) küresel tanımına göre sosyal hizmet; sosyal değişme ve gelişmeyi, sosyal bütünleşmeyi, insanların güçlendirilmesini ve özgürleşmesini destekleyen, uygulamaya dayalı bir meslek ve akademik disiplindir. Bu küresel tanım 6-7 Temmuz 2014'te Melbourne'de IFSW ve IASSW genel kurullarında kabul edilmiştir. Sosyal hizmetin temel kuramsal bakış açısı, bireyi içinde bulunduğu çevreyle birlikte değerlendiren çevresi içinde birey (person-in-environment) yaklaşımıdır.

Mesleğin merkezinde yer alan dört temel ilke şunlardır:

Etik açıdan NASW (Ulusal Sosyal Hizmet Uzmanları Derneği) Etik Kodu, mesleğin altı temel değerini belirler: hizmet, sosyal adalet, insanın onuru ve değeri, insan ilişkilerinin önemi, dürüstlük ve yetkinlik.

Tarihsel gelişim: Bilimsel hayırseverlik (scientific charity) ve sistematik vaka çalışmasını başlatan Hayır Kurumlarını Örgütleme Derneği (COS) 1869'da Londra'da kuruldu. Yerleşim yeri (settlement house) hareketinin ilk örneği Toynbee Hall, Samuel Barnett önderliğinde 1884'te Londra'da açıldı. Jane Addams 1889'da Chicago'da Hull House'u kurdu ve çalışmalarıyla 1931'de Nobel Barış Ödülü'nü aldı. Mary Richmond'ın 1917 tarihli Social Diagnosis eseri, bireyle çalışma (casework) yönteminin ilk sistematik temelini oluşturdu. Kurumsallaşmış ilk sosyal hizmet eğitimi 1898'de New York'ta (ileride Columbia Üniversitesi Sosyal Hizmet Okulu'na dönüşecek yaz kursu) başladı. Türkiye'de yükseköğretim düzeyindeki ilk sosyal hizmet eğitimi ise 1961'de Ankara'da açılan Sosyal Hizmetler Akademisi ile başladı.

Türkiye'de mevzuat: SHÇEK'i kuran 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu (24 Mayıs 1983'te kabul, Resmî Gazete 27.05.1983), korunmaya, bakıma veya yardıma muhtaç aile, çocuk, engelli ve yaşlılara yönelik hizmetleri düzenler. SHÇEK 2011'de kapatılmış, görevleri 633 sayılı KHK ile kurulan bakanlığa devredilmiş; bu bakanlık 2021'de Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı adını almıştır.

Yöntem ve düzeyler: Mesleğin üç geleneksel müdahale yöntemi bireyle çalışma (casework), grupla çalışma (group work) ve toplumla çalışma / toplum örgütlenmesidir. Uygulama, müdahale düzeyleri açısından mikro (birey/aile), mezzo (grup) ve makro (toplum/politika) olmak üzere üç düzeyde ele alınır. Bu düzeyler sosyal refah ve sosyal politika kavramlarıyla bütünleşerek uzmanın savunuculuk, danışmanlık ve arabuluculuk gibi rollerini şekillendirir.

Tüm deneme sınavını ücretsiz çöz

Örnek sorular (35)

1. IFSW (Uluslararası Sosyal Hizmet Uzmanları Federasyonu) tarafından kabul edilen sosyal hizmetin küresel tanımı hangi tarihte ve nerede kabul edilmiştir?

  1. 12 Mart 2000, Cenevre
  2. 15 Ekim 2010, New York
  3. 6-7 Temmuz 2014, Melbourne
  4. 3 Mayıs 2008, Paris

Küresel tanım, IFSW ve IASSW genel kurullarınca 6-7 Temmuz 2014'te Melbourne'de kabul edilmiştir. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014), ifsw.org)

2. IFSW küresel tanımına göre sosyal hizmet, aşağıdakilerden hangisini destekleyen uygulamaya dayalı bir meslek ve akademik disiplin olarak tanımlanır?

  1. Yalnızca bireylerin ekonomik verimliliğini artırmayı
  2. Sosyal değişme ve gelişmeyi, sosyal bütünleşmeyi, insanların güçlendirilmesini ve özgürleşmesini
  3. Devletin güvenlik politikalarını uygulamayı
  4. Piyasa rekabetini düzenlemeyi

IFSW'nin küresel tanımı sosyal hizmeti sosyal değişme, sosyal bütünleşme, güçlendirme ve özgürleşmeyi destekleyen bir meslek/disiplin olarak tanımlar. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

3. IFSW küresel tanımına göre sosyal hizmetin merkezinde yer alan temel ilkeler aşağıdakilerin hangisinde eksiksiz verilmiştir?

  1. Ekonomik büyüme, verimlilik, rekabet, kâr
  2. Otorite, itaat, disiplin, hiyerarşi
  3. Bireysellik, rekabet, özerklik, kâr maksimizasyonu
  4. Sosyal adalet, insan hakları, kolektif sorumluluk, farklılıklara saygı

IFSW tanımına göre sosyal hizmetin temelinde sosyal adalet, insan hakları, kolektif sorumluluk ve farklılıklara saygı ilkeleri yer alır. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

4. Bir sosyal hizmet uzmanı, dezavantajlı bir grubun haklarına erişimini engelleyen yapısal eşitsizliklerle mücadele etmeyi mesleki önceliği olarak görüyorsa, bu tutum IFSW tanımındaki hangi temel ilkeyle doğrudan ilişkilidir?

  1. Kolektif sorumluluk
  2. Sosyal adalet
  3. Farklılıklara saygı
  4. Yetkinlik

Yapısal eşitsizliklerle mücadele ve dezavantajlı grupların haklara erişimini savunma, IFSW tanımındaki sosyal adalet ilkesinin özüdür. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

5. NASW (Ulusal Sosyal Hizmet Uzmanları Derneği) Etik Kodu'na göre mesleğin temel değerlerinin sayısı kaçtır?

  1. Dört
  2. Sekiz
  3. Altı
  4. On

NASW Etik Kodu hizmet, sosyal adalet, insan onuru ve değeri, insan ilişkilerinin önemi, dürüstlük ve yetkinlik olmak üzere altı temel değer belirler. (NASW Code of Ethics (Ethical Principles), socialworkers.org)

6. Aşağıdakilerden hangisi NASW Etik Kodu'nda yer alan sosyal hizmetin altı temel değerinden biri DEĞİLDİR?

  1. Ekonomik kârlılık
  2. Sosyal adalet
  3. İnsan onuru ve değeri
  4. Dürüstlük

NASW'nin altı temel değeri hizmet, sosyal adalet, insan onuru ve değeri, insan ilişkilerinin önemi, dürüstlük ve yetkinliktir; ekonomik kârlılık bu değerler arasında yer almaz. (NASW Code of Ethics (Ethical Principles), socialworkers.org)

7. Bir sosyal hizmet uzmanının, danışanının sorununu yalnızca bireysel özellikleriyle değil; ailesi, sosyal çevresi ve toplumsal koşullarıyla birlikte ele alması hangi temel kuramsal yaklaşımı yansıtır?

  1. Davranışçı yaklaşım
  2. Psikanalitik yaklaşım
  3. Yapısalcı hukuk yaklaşımı
  4. Çevresi içinde birey (person-in-environment) yaklaşımı

Sosyal hizmetin temel kuramsal bakış açısı, bireyi içinde bulunduğu çevreyle birlikte ele alan 'çevresi içinde birey' yaklaşımıdır. (Person-in-environment perspektifi; Mary Richmond, Social Diagnosis (1917))

8. Sosyal hizmetin üç geleneksel (temel) mesleki müdahale yöntemi aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

  1. Psikoterapi, farmakoterapi, hipnoterapi
  2. Bireyle çalışma, grupla çalışma, toplumla çalışma
  3. Bireyle çalışma, aile terapisi, hukuki danışmanlık
  4. Grupla çalışma, kriz yönetimi, arabuluculuk

Sosyal hizmetin üç temel geleneksel yöntemi bireyle çalışma (casework), grupla çalışma (group work) ve toplumla çalışmadır (community organization). (Sosyal hizmet yöntem literatürü; ATA-AÖF Sosyal Hizmete Giriş ders içeriği)

9. IFSW küresel tanımına göre sosyal hizmet nasıl nitelendirilir?

  1. Yalnızca gönüllülük esasına dayanan bir hayır faaliyeti
  2. Sadece hukuki bir danışmanlık hizmeti
  3. Uygulamaya dayalı bir meslek ve akademik disiplin
  4. Salt idari bir devlet fonksiyonu

IFSW tanımı sosyal hizmeti hem uygulamalı bir meslek hem de akademik bir disiplin olarak tanımlar. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

10. Bir topluluğun üyelerinin birbirlerinin refahından ve toplumsal dayanışmadan sorumlu tutulması gerektiğini vurgulayan IFSW ilkesi hangisidir?

  1. Yetkinlik
  2. Dürüstlük
  3. Hizmet
  4. Kolektif sorumluluk

Kolektif sorumluluk ilkesi, bireylerin birbirlerinin ve toplumun refahından karşılıklı olarak sorumlu olduğu fikrini vurgular. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

11. IFSW tanımına göre sosyal hizmetin temel işlevlerinden biri olan 'insanların güçlendirilmesi' kavramı en çok neyi ifade eder?

  1. Bireylerin ve toplulukların kendi yaşamları üzerinde denetim ve kapasite kazanmasını sağlamak
  2. Devlet kurumlarının yetkilerini artırmak
  3. Sosyal hizmet uzmanının danışan üzerindeki otoritesini pekiştirmek
  4. Piyasa aktörlerinin rekabet gücünü yükseltmek

Güçlendirme (empowerment), bireylerin ve toplulukların kendi yaşamları ve kaynakları üzerinde denetim kazanmasını destekleme işlevini ifade eder. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

12. Göç etmiş bir grubun yerel toplulukla bütünleşmesini kolaylaştırmak amacıyla ortak faaliyetler düzenleyen bir sosyal hizmet uzmanı, IFSW tanımındaki hangi işlevi doğrudan hayata geçirmektedir?

  1. Yetkinliği artırma
  2. Sosyal bütünleşmeyi destekleme
  3. Dürüstlüğü sağlama
  4. Piyasa düzenlemesi yapma

Farklı grupların topluma katılımını ve bütünleşmesini kolaylaştırmak, IFSW tanımında vurgulanan sosyal bütünleşme işlevine karşılık gelir. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

13. Bir sosyal hizmet uzmanının, ayrımcılığa uğrayan bir bireyin temel haklarına erişimini savunması, IFSW tanımındaki hangi ilkeyle temellendirilir?

  1. Yetkinlik
  2. Dürüstlük
  3. İnsan hakları
  4. Hizmet

Ayrımcılığa karşı bireyin haklarını savunmak, IFSW tanımının temel ilkelerinden insan hakları ilkesiyle doğrudan ilişkilidir. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

14. Sosyal hizmet uygulaması, müdahale düzeyleri açısından kaç temel düzeyde ele alınır?

  1. İki
  2. Üç
  3. Dört
  4. Beş

Sosyal hizmet uygulaması mikro, mezzo ve makro olmak üzere üç düzeyde ele alınır. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

15. Sosyal hizmette 'mikro düzey' müdahale öncelikli olarak hangi birimi hedef alır?

  1. Birey ve aile
  2. Toplum ve sosyal politikalar
  3. Kurumlar arası işbirliği ağları
  4. Ulusal yasama süreçleri

Mikro düzey müdahale, doğrudan birey ve aileyle yürütülen çalışmaları kapsar. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

16. 'Mezzo düzey' sosyal hizmet müdahalesi öncelikli olarak hangi birimlerle ilgilidir?

  1. Tek bir birey
  2. Ulusal sosyal politika
  3. Küçük gruplar ve yerel organizasyonlar
  4. Uluslararası kuruluşlar

Mezzo düzey, küçük gruplar, aile dışı topluluklar ve yerel organizasyonlarla yürütülen müdahaleleri kapsar. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

17. 'Makro düzey' sosyal hizmet müdahalesi en çok hangi alanla ilgilidir?

  1. Tek bir bireyle birebir görüşme
  2. Aile içi iletişim terapisi
  3. Küçük destek gruplarının yürütülmesi
  4. Toplum, kurumlar ve sosyal politikalarda değişim

Makro düzey müdahale, toplum, kurumlar ve sosyal politikalar düzeyinde yapısal değişimi hedefler. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

18. Bir sosyal hizmet uzmanı, yerel yönetimin sosyal konut dağıtım politikasını değiştirmek için savunuculuk kampanyası yürütüyorsa, bu çalışma hangi müdahale düzeyinde değerlendirilir?

  1. Mikro düzey
  2. Makro düzey
  3. Mezzo düzey
  4. Bireysel düzey

Politika ve kurumsal düzeyde değişim hedefleyen savunuculuk faaliyetleri makro düzey müdahale kapsamındadır. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

19. Boşanma sürecinde olan bir çiftle, aile içi iletişim sorunlarını ele almak üzere birebir görüşmeler yürüten bir sosyal hizmet uzmanının çalışması hangi müdahale düzeyine girer?

  1. Mezzo düzey
  2. Makro düzey
  3. Mikro düzey
  4. Kurumsal düzey

Birey ve aileyle doğrudan yürütülen görüşmeler mikro düzey müdahale kapsamındadır. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

20. Madde bağımlılığından iyileşme sürecindeki ergenler için haftalık destek grubu düzenleyen bir sosyal hizmet uzmanının uygulaması hangi müdahale düzeyine örnektir?

  1. Mezzo düzey
  2. Mikro düzey
  3. Makro düzey
  4. Ulusal düzey

Küçük gruplarla yürütülen destek çalışmaları mezzo düzey müdahaleye örnektir. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

21. Sosyal hizmetin geleneksel yöntemleri ile müdahale düzeyleri arasındaki ilişki açısından aşağıdakilerden hangisi en doğru eşleştirmedir?

  1. Bireyle çalışma-makro düzey, grupla çalışma-mikro düzey, toplumla çalışma-mezzo düzey
  2. Toplumla çalışma-mikro düzey, bireyle çalışma-mezzo düzey, grupla çalışma-makro düzey
  3. Her üç yöntem de yalnızca makro düzeyde uygulanır
  4. Bireyle çalışma-mikro düzey, grupla çalışma-mezzo düzey, toplumla çalışma-makro düzey

Geleneksel olarak bireyle çalışma mikro düzeye, grupla çalışma mezzo düzeye ve toplumla çalışma makro düzeye karşılık gelir. (Sosyal hizmet yöntem ve uygulama düzeyleri literatürü; ATA-AÖF Sosyal Hizmete Giriş ders içeriği)

22. Bir sosyal hizmet uzmanı; işsiz kalan bir bireyle bireysel görüşme yaparken (mikro), aynı zamanda benzer durumdaki kişiler için bir dayanışma grubu kurup (mezzo) işsizlik yardımlarını artırmaya yönelik yerel politika değişikliği için de girişimde bulunuyorsa (makro), bu uygulama sosyal hizmetin hangi temel özelliğini yansıtır?

  1. Sosyal hizmetin yalnızca mikro düzeyde uygulanabilen bir meslek olduğu
  2. Müdahale düzeylerinin birbirini tamamlayacak şekilde bütüncül (bütünleşik) olarak kullanılabilmesi
  3. Müdahale düzeylerinin birbirinden tamamen bağımsız ve hiçbir zaman bir arada kullanılamayacağı
  4. Makro düzeyin diğer düzeylerin yerine geçtiği ve onları geçersiz kıldığı

Sosyal hizmet uygulamasında mikro, mezzo ve makro düzeyler birbirini dışlamaz; aynı vaka üzerinde bütüncül biçimde bir arada kullanılabilir. (Sosyal hizmet uygulama düzeyleri (micro-mezzo-macro practice) literatürü)

23. IFSW (Uluslararası Sosyal Hizmet Uzmanları Federasyonu) sosyal hizmetin küresel tanımı hangi yılda kabul edilmiştir?

  1. 2014
  2. 2001
  3. 1998
  4. 2020

Küresel tanım, 6-7 Temmuz 2014'te Melbourne'de yapılan IFSW ve IASSW Genel Kurulları'nda kabul edilmiştir. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014), ifsw.org)

24. IFSW'nin sosyal hizmetin küresel tanımını kabul ettiği Genel Kurul toplantısı hangi şehirde yapılmıştır?

  1. Melbourne
  2. Cenevre
  3. Londra
  4. New York

Küresel tanım, Melbourne'de düzenlenen IFSW ve IASSW Genel Kurulları'nda kabul edilmiştir. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

25. Aşağıdakilerden hangisi IFSW küresel tanımında sosyal hizmetin merkezinde yer alan temel ilkelerden biri DEĞİLDİR?

  1. Bireysel rekabet ve verimlilik
  2. Sosyal adalet
  3. Kolektif sorumluluk
  4. Farklılıklara saygı

IFSW tanımına göre sosyal hizmetin merkezindeki dört ilke sosyal adalet, insan hakları, kolektif sorumluluk ve farklılıklara saygıdır; 'bireysel rekabet ve verimlilik' bunlardan biri değildir. (IFSW – Global Definition of Social Work (2014))

26. Türkiye'de yükseköğretim düzeyindeki ilk sosyal hizmet eğitimi hangi şehirde başlamıştır?

  1. Ankara
  2. İstanbul
  3. İzmir
  4. Bursa

Türkiye'de yükseköğretim düzeyindeki ilk sosyal hizmet eğitimi, 1961'de Ankara'da açılan Sosyal Hizmetler Akademisi ile başlamıştır. (7355 sayılı Kanun; Hacettepe Üniversitesi Sosyal Hizmet Bölümü Tarihçesi (shy.hacettepe.edu.tr))

27. Türkiye'de Sosyal Hizmetler Akademisi'nin kuruluşuna temel oluşturan kanun ve kuruluş yılı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. 7355 sayılı Kanun, 1961
  2. 2828 sayılı Kanun, 1983
  3. 633 sayılı KHK, 2011
  4. 5395 sayılı Kanun, 2005

Sosyal Hizmetler Akademisi, 7355 sayılı Sosyal Hizmetler Enstitüsü Kurulması Hakkında Kanun kapsamında 1961'de Ankara'da kurulmuştur. (7355 sayılı Kanun; Hacettepe Üniversitesi Sosyal Hizmet Bölümü Tarihçesi)

28. 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu ile hangi kurum kurulmuştur?

  1. Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu (SHÇEK)
  2. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı
  3. Sosyal Hizmetler Akademisi
  4. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı

2828 sayılı Kanun, korunmaya, bakıma veya yardıma muhtaç aile, çocuk, engelli ve yaşlılara hizmet sunan SHÇEK'i kurmuştur. (2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu, Resmî Gazete 27.05.1983)

29. 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu hangi yıl kabul edilmiştir?

  1. 1983
  2. 1961
  3. 2011
  4. 1974

Kanun 24 Mayıs 1983'te kabul edilmiş, 27 Mayıs 1983 tarih ve 18059 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. (2828 sayılı Kanun, Resmî Gazete 27.05.1983 (Sayı 18059))

30. SHÇEK 2011'de kapatıldığında görevleri hangi düzenlemeyle yeni kurulan bir bakanlığa devredilmiştir?

  1. 633 sayılı KHK ile kurulan Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı
  2. 2828 sayılı Kanun ile kurulan bir genel müdürlük
  3. 7355 sayılı Kanun ile kurulan bir enstitü
  4. 5395 sayılı Kanun ile kurulan bir kurul

SHÇEK 2011'de kapatılmış, görevleri 633 sayılı KHK ile kurulan Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'na devredilmiştir. (633 sayılı KHK (2011))

31. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, "Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı" adını hangi yıl almıştır?

  1. 2021
  2. 2011
  3. 1983
  4. 2014

2021'de yapılan düzenlemeyle bakanlık Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı adını almıştır. (Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında düzenlemeler (2021))

32. Mary Richmond'ın "Social Diagnosis" adlı eserinin sosyal hizmet mesleği açısından önemi nedir?

  1. Bireyle çalışma (sosyal kazi) yönteminin ilk sistematik teorik ve uygulamalı temelini oluşturmuştur
  2. Grupla sosyal hizmetin kuramsal temelini atmıştır
  3. Toplum örgütlenmesi modellerini ilk kez sınıflandırmıştır
  4. IFSW'nin küresel tanımının temelini oluşturmuştur

1917'de yayımlanan eser, sistematik vaka çalışmasıyla bireyle çalışma yönteminin öncü kaynağı sayılır. (Mary E. Richmond, Social Diagnosis (1917))

33. Bilimsel hayırseverlik (scientific charity) anlayışını başlatan Hayır Kurumlarını Örgütleme Derneği (COS) nerede ve ne zaman kurulmuştur?

  1. 1869, Londra
  2. 1889, Chicago
  3. 1898, New York
  4. 1884, Londra

COS, 1869'da Londra'da kurulmuş ve sistematik vaka çalışmasının öncüsü olmuştur. (Social Welfare History Project; History of Social Work)

34. Yerleşim yeri (settlement house) hareketinin ilk örneği kabul edilen Toynbee Hall kim tarafından ve nerede kurulmuştur?

  1. Samuel Barnett önderliğinde Londra'da
  2. Jane Addams önderliğinde Chicago'da
  3. Mary Richmond önderliğinde New York'ta
  4. Felix Biestek önderliğinde Baltimore'da

Toynbee Hall, 1884'te Samuel Barnett önderliğinde Londra'da açılmış, toplumla çalışma geleneğinin öncülerinden olmuştur. (Settlement House Movement tarihi; Social Welfare History Project)

35. Jane Addams'ın Chicago'da kurduğu ve toplumla çalışma geleneğinin öncülerinden sayılan yerleşim evinin adı nedir?

  1. Hull House
  2. Toynbee Hall
  3. Charity Organization Society
  4. New York School of Philanthropy

Jane Addams, 1889'da Hull House'u kurarak yerleşim yeri hareketinin önemli örneklerinden birini oluşturmuştur. (Jane Addams biyografisi; Nobel Prize (nobelprize.org))

Ücretsiz başla